Tsumeb — Analise en Uitgebreide Beskrywing

Die Gedig as Persoonlike Belofte en Herinnerings brief

Botes se “Tsumeb” (2013) is anders as byna enige ander gedig in die versameling. Dit is nie ‘n toergids of ‘n historiese oorsig nie — dit is ‘n geboortereg. Botes is in Tsumeb gebore, en hierdie gedig is sy brief aan die plek wat hom die eerste vier ure van sy lewe gegee het. Die wetenskaplike en geskiedkundige materiaal is die raamwerk; die siel is ‘n kind wat terugkyk.

Tsumeb: Mineralogies die Rykstes Plek op Aarde

Die Tsumeb-myn is een van die mees merkwaardige polimetaliese neerslae ter wêreld. Dit word onderskei deur sy uitsonderlike mineralogiese rykheid, met byna 337 gevalideerde minerale, waarvan 72 Tsumeb as hul tipe-lokaliteit het. Le Comptoir Géologique

Tsumeb is beroemd vir ‘n rykdom van seldsame en ongewone minerale. Daar word beraam dat van die 52 mineraalmonsters wat eerste in die Tsumeb-omgewing ontdek is gedurende die kopermyn jare, 40 slegs in die groen heuwel voorkom. In totaal is 242 verskillende minerale in en rondom Tsumeb gemyn, waarvan 40 nog nie geïdentifiseer is nie. Travel Namibia

Botes se vraag — “Of is die vele minerale blink en op gelyn?” — is ‘n vraag vol ontsag. Die antwoord is ja: die kristalle van Tsumeb word wêreldwyd beskou as van die mooiste ooit gevorm.

Die Naam: Die Voël, die Kwakende Klank, die “Soo-meb”

Die naam Tsumeb word gewoonlik “SOO-meb” uitgespreek. Die naam is afgelei van sowel Otjiherero: Otjiisume, plek van die paddas, met verwysing na die gevarieerde kleure van die omliggende rotse, as Khoekhoë: Tsomsoub, ‘n gat in los grond grawe, met verwysing na vroeë mynbedrywighede. Wikipedia Botes se slotreël — “mag jy as ‘Soo-meb’ almal nog dien” — omhels die korrekte Herero-uitspraak met liefde.

Die Jakaranda en die Groen Dorps gesig

Tsumeb is, soos al die dorpe in die Otavi-driehoek, ‘n groen dorp. Vanweë die oorvloed van Jakaranda-bome word Tsumeb ook die “Tuindorp” genoem. Info-Namibia Botes se refrein — “Jakaranda pers gesig!” — is ‘n onmiddellike visuele herkenning vir enigiemand wat in Tsumeb grootgeword het: die strate purper van bloeisels, die lug vol heuning.

Die Hoba-Meteoriet: ‘n Geskenk uit die Heelal

Die Hoba-meteoriet is genoem na die plaas Hoba-Wes, waar dit lê, naby Grootfontein, in die Otjozondjupa-streek van Namibia. Dit het nog nooit beweeg van waar dit geval het nie. Die hoofmassa word geskat op meer as 60 ton. Dit is die grootste bekende intakte meteoriet en die mees massiewe naturally voorkomende stuk yster op die aarde se oppervlak. Wikipedia Botes se vraag — “Of die gewig bepaal van Hoba meteoriet?” — is retories: niemand het dit ooit geweeg nie. Dit lê net daar.

Vier Ure Lewenslig: Die Persoonlikste Strofe

Die tweede strofe is Botes op sy mees kwesbaar-eerlik. Hy is vier uur na geboorte gedoop — “belowe vir die Meester se ewige sy” — en vier-en-twintig jaar later bekeer. Dit is nie geskiedkunde nie. Dit is ‘n lewens testament van ‘n man wat na sy geboortedorp terugkyk met dankbaarheid vir die pad wat hom gevorm het. Tsumeb het hom die eerste asem gegee. Die Meester het die res gegee.