Karibib — Marmerklip van die Wêreld

D.J. Botes se kort maar kragtige gedig oor Karibib is ‘n huldeblyk aan ‘n dorp wat meer as sy grootte die wêreld versier het — letterlik. Elke vers klop soos ‘n hamer op klip: helder, suiwer, en duursaam.

Karibib is ‘n dorp in die Erongo-streek van westelike Namibië, geleë op die Khanrivier, halfpad tussen Windhoek en Swakopmund op die B2-snelweg — die hoofpad tussen Walvisbaai en Johannesburg. Hierdie strategiese ligging langs die spoorlyn het die dorp se bestaan moontlik gemaak, en sy unieke geologie het dit groot gemaak.

Die marmer is Karibib se kroonjuweel. Die dorp staan bekend vir sy hoë gehalte marmer, wat as die hardste ter wêreld beskou word. Dit is gebruik in verskeie regeringsgeboue in Namibië, die Parlementsgebou in Kaapstad, en tydens die konstruksie van Frankfurt Internasionale Lughawe. Dit is die aragoniet-marmer wat Botes besing wanneer hy skryf dat “jou marmer aan Italië behoort” — want hierdie wit Namibiese steen vind sy bestemming op die tafels, vloere en geboue van die wêreld se mees gesogte argitekte.

Die verhaal van Karibib begin by ‘n watergat. Eduard Hälbich, handelaar by Otjimbingwe, het die watergat en 20 000 hektaar grond rondom dit van die Herero-kaptein Zacharias Zeraua gekoop, en toe die spoorwegkonstruksie op 30 Mei 1900 die nuutgestigte plek bereik het, het Karibib vinnig begin groei. Botes se versreël “Van Otjimbingwe koop her Hälbich jou watergat” is histories presies — die maatskappy Eduard Halbich & Co. was die oudste Europese handelsonderneming in die land se geskiedenis en is nou verweef met Karibib se ontwikkeling, met die grondslag gelê in Otjimbingwe reeds in 1864.

Die historiese geboue wat Botes noem, is almal nog sigbaar. Een van Karibib se oudste geboue is die Roesemannhaus, opgerig in 1900 kort nadat die dorp gestig is. Ander historiese strukture is die Wollhaus (1900), gebou van plaaslike marmer, die spoorstasie gebou (1901), die Kaiserbrunnen (1906–1908) en die Christuskerk (1910). Die Kaiserbrunnen het ‘n besondere geskiedenis: op aanbeveling van Keiser Wilhelm II is die watervinder José Rafael Wünschler in 1906 gestuur om waterpunte te soek, en hy het suksesvol 172 water gaatjies tussen 1906 en 1908 gevind — die boorgat langs die Kaiserbrunnen is een van hierdie.

Botes verwys ook na die lugmag — en tereg. Noord van die dorp is die hoofkwartier van die Namibiese Lugmag by die Karibib Lugmagbasis, met ‘n 2 600 meter asfalt aanloopbaan, parallelle geplaveide rolbane en apron.

By Kranzberg, die volgende stasie wes van Karibib, is die skakel spoor vir die takspoorlyne na Tsumeb en Grootfontein — die punt waar die trein “noorde toe stoot.”

Die Erongoberge wat Karibib omraam, bied ‘n dramatiese agtergrond vir die dorp. Die Karibib Marmer werke, gestig in 1904, staan steeds as bewys van ‘n tydperk van voorspoed, en besoekers kan nog die ou groewe sien en leer oor die ontginningsmetodes wat gebruik is.

Karibib is klein van getal maar wyd van invloed — ‘n dorp waarvan die klip op elke kontinent swyg maar tog skitter.