Dordabis — Karakoel, Koper en ‘n Grot Sonder Gelyke

Dordabis is ‘n klein nedersetting in die Khomas-streek van sentraal Namibië, sowat 75–80 km suidoos van Windhoek, geleë in ‘n Droërivier dal suid van die Grimmrücken-bergrug op ‘n hoogte van 1 538 m bo seevlak. Die gehuggie behoort tot die Windhoek-Land kiesafdeling en het ongeveer 1 500 tot 3 000 inwoners — ‘n gemeenskap wat op beknopte grond leef maar groot trots op sy omgewing koester.

Karakoel boerdery — Dordabis se Vergulde Erfenis

Dordabis word beskou as die sentrum van Namibië se Karakoelskaap boerdery — ‘n industrie met diep wortels in die koloniale geskiedenis van Suidwes-Afrika. Die Karakoelskape, ook bekend as Persiese Lamb skape, produseer die syagtige, krullerige Persiese Lamb-pelse wat wêreldwyd in die modewêreld begeer word. Hierdie uitgestrekte, semi-ariede omgewing met sy spesifieke plantegroei en klimaat is ideaal vir hierdie besondere ras.

Naas Karakoel word die omgewing ook gebruik vir vleisbeeste, en verskeie gasteplase in die distrik bied jag toeriste pakkette aan.

Arnhem-grot — Namibië se Diepste Geheim

Sowat 85–125 km noord van Dordabis (afhangende van die roete), op Plaas Arnhem, lê Namibië se merkwaardigste ondergrondse wonder.

Die Arnhem-grot is die langste grot stelsel in Namibië, met ‘n lengte van 4,5 km. Dit is in 1930 deur boer Bekker ontdek en was vir ‘n tyd lank ‘n bron van guano. Namibweb

In die tydperk 1935 tot 1942 is meer as 10 000 ton vlermuis-guano uit die grot ontgin. Die resterende deposito word beraam op 15 000 ton, maar aangesien kunsmatige kunsmis goedkoper vervaardig kan word, sou verdere ontginning onwinsgewend wees — en sou dit waarskynlik verbied word om die vlermuis-kolonies te beskerm. Show Caves

Die grot is gevorm deur die geleidelike oplossing van kalksteen en dolomiet uit ondergrondse lae kwartsiet steen en skalie. Juis dié proses verklaar waarom daar min kalksteenformasies soos stalaktiete en stalagmiete te vind is. Die grot stelsel bereik 110 m diepte op sommige plekke.

Die Arnhem-grot is in 1995 deur die Namibiese Ministerie van Omgewing en Toerisme amptelik as ‘n toeriste besienswaardigheid verklaar. Gondwana Collection

Vlermuis-diversiteit en nuwe minerale

Ses spesies vlermuis is in Arnhem aangeteken, insluitend die reuse blaar neus rot — een van die grootste inseketende vlermuis ter wêreld. Visit Namibia Met die groot kolonies vlermuis is twee nuwe minerale tussen die massas vlermuis-guano ontdek. Gondwana Collection Die grot het ‘n stabiele temperatuur van ongeveer 25°C regdeur die jaar.

Kopermynbou en Nuwe Ekonomiese Moontlikhede

Die Dordabis-koperprojek (EPL 7030) is in Maart 2026 deur Noronex Limited aan Umino (Pty) Ltd verkoop vir N$11,5 miljoen. Die projek vertoon twee hoofstyle van mineralisasie met sedimentêr-gebaseerde voorkomste — ‘n belofte van ekonomiese aktiwiteit vir ‘n gemeenskap wat tans met min permanente werksgeleenthede sukkel.

Gemeenskapsontwikkeling en Uitdagings

Die “Crowning Garden”-voedsel projek in vennootskap met Santam Namibia gebruik hidroponiese en akwaponies stelsels om vars groente en vis te produseer — tot 200–250 koppies blaargroentes per siklus. Die gemeenskap van sowat 3 000 mense woon op ‘n beknopte 10 hektaar grond en wag op hervestiging op ‘n staatsplaas. Begrafnis ruimte bly ‘n ernstige bekommernis — inwoners betaal tot N$600 om geliefdes op private plase te begrawe.

Dordabis is klein, maar onder sy grond lê Namibië se langste grot — ‘n stille herinnering dat die grootste geheime dikwels onsigbaar is.