Asab — ‘n Stille Wag langs die B1

Asab is ‘n nedersetting in die suide van Namibië, in die Hardap-streek, en ressorteer onder die Berseba-kiesafdeling. Die naam is ‘n Nama-woord wat “nuwe ding” beteken — ‘n beskeie naam vir ‘n plek met ‘n buitengewone geskiedenis. Geleë op die B1-nasionale pad halfpad tussen Mariental en Keetmanshoop, op ‘n hoogte van ongeveer 1 003 meter bo seevlak, is Asab ‘n stille ruspunt waar die Namibiese binneland sy asem inhou.

Die Asab-treinstasie bedien die TransNamib-spoorlyn van Windhoek na Keetmanshoop — een van die ou are van die land se koloniale infrastruktuur wat vandag nog funksioneer. Die dorp het ‘n vulstasie, winkel en ‘n klein hotel gehad, alhoewel hierdie besighede tans nie meer bedrywig is nie en Asab deur sommige reisigers as ‘n “spookdorp” beskryf word. Sowat 3 km buite die dorp lê die Groendoring-gemeenskap, vernoem na die Groendoringboom (Balanites aegyptiaca), met ‘n privaat kerk en ‘n kleuterskool.

Mukurob — Die Vinger van God

Wat Asab werklik op die kaart geplaas het, was nie die dorp self nie, maar ‘n rotspunt sowat 23 km oos — die beroemde Mukurob, ook bekend as die Vinger van God of Vingerklip.

Mukurob het eens deel gevorm van die Weissrandplato voordat 50 000 jaar se erosie die struktuur stadig van die res van die plato geïsoleer het. Wikipedia Geoloë het bepaal dat Mukurob se geskiedenis reeds aan die einde van die Gondwana ys era, sowat 280 miljoen jaar gelede, begin het. Gondwana Collection

Die struktuur was 12 m hoog, tot 4,5 m wyd, en het ongeveer 450 ton geweeg — maar dit was sy basis wat dit werklik buitengewoon gemaak het: slegs 3 m lank en 1,5 m wyd, smaller as die reuse rotsmassa wat dit gedra het. Dit het gelyk asof dit die swaartekrag uitdaag — en vir tienduisende jare het dit dit reggekry.

Die Nama-volk het Mukurob vir geslagte geken en dit het talle verhale en legendes geïnspireer. Die legende vertel van ‘n dag toe ‘n groot groep Herero met hul vet vee na die Nama-gebied in die droë suide gekom het en gespog het: “En wat het julle? Niks anders as klippe!” Die vindingryke Nama het geantwoord: “Ons het hierdie baie spesiale rots. Julle mag soveel beeste hê as julle wil — ons is die here van die land solank hierdie rots hier staan.” Namibia Accommodation

Die Herero het tou riempies saamgebind, dit om die rots gedraai en aan hul beeste vasgehaak in ‘n poging om dit omvêr te gooi — maar hoe hard hulle ook al probeer het, kon hulle die rots nie beweeg nie. “Mû kho ro!” het die Nama uitgeroep — “Daar sien jy!”

Op 7 Desember 1988 het die Vinger van God sy laaste keer gewaai. Dit word geglo dat ‘n stortreën die week tevore die sandsteen pilaar verswak het. ‘n Verdere studie het aangedui dat die Spitak-aardbewing in Armenië (6,9 op die Richterskaal) sterk op die seismograaf in Windhoek geregistreer het op dieselfde nag wat Mukurob ingestort het. Die ingestorte rots is die volgende oggend deur ‘n boer en sy drie seuns ontdek.

Die Nama-oorlewering het gesê die mag van die wit man sou eindig wanneer hierdie geologiese struktuur val. Suid-Afrika het uiteindelik beheer oor Suidwes-Afrika net weke later prysgegee toe Suid-Afrika, Angola en Kuba die “New York-verdrag” by die VN-hoofkwartier onderteken het, wat die weg gebaan het vir Veiligheidsraad resolusie 435 en uiteindelik Namibië se onafhanklikheid op 21 Maart 1990.

Mukurob is op 1 Junie 1955 tot nasionale monument verklaar — ‘n status wat, merkwaardig genoeg, nie na die ineenstorting herroep is nie. Die Vinger van God is nie meer sigbaar nie, maar sy geheue staan nog. Asab, die stille wag langs die B1, sal vir altyd in die skadu van daardie afwesige rots staan.